{"id":3469,"date":"2014-09-15T06:10:18","date_gmt":"2014-09-15T13:10:18","guid":{"rendered":"http:\/\/saobiennhatrang.net\/?p=3469"},"modified":"2014-09-15T06:10:18","modified_gmt":"2014-09-15T13:10:18","slug":"marie-joseph-francisque-auger-co-doai-kim-ngan-sb59","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/saobiennhatrang.net\/?p=3469","title":{"rendered":"Marie- Joseph-Francisque AUGER &#8211; C\u1ed1 \u0110o\u00e0i (Kim Ng\u00e2n sb59)"},"content":{"rendered":"<p><span style=\"color: #993366;\"><strong>Marie- Joseph-Francisque AUGER (C\u1ed1\u00a0\u0110o\u00e0i)<\/strong><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #993366;\"><strong>(1854-1891)<\/strong><\/span><\/p>\n<p><span style=\"line-height: 1.5em;\">Nh\u00e2n ng\u00e0y l\u1ec5 b\u1ed5n m\u1ea1ng c\u1ee7a gi\u00e1o x\u1ee9 H\u00e0 D\u1eeba, l\u1ec5 Th\u00e1nh T\u00e2m Ch\u00faa Gi\u00ea-su (27\/6), m\u1eddi anh em \u0111\u1ecdc ti\u1ec3u s\u1eed c\u1ee7a cha\u00a0 Auger, cha qu\u1ea3n x\u1ee9 H\u00e0 D\u1eeba (1878-1889). Cha l\u00e0 linh m\u1ee5c qu\u1ea3n x\u1ee9 trong th\u1eddi k\u1ef3 V\u0103n Th\u00e2n b\u00e1ch h\u1ea1i \u0111\u1ea1o C\u00f4ng gi\u00e1o n\u0103m 1885. S\u1ef1 ki\u1ec7n n\u00e0y \u0111\u01b0\u1ee3c cha\u00a0 Vuillaume nh\u1eafc \u0111\u1ebfn trong t\u1eadp s\u00e1ch \u201c<\/span><i style=\"line-height: 1.5em;\">Un souvenir de la pers\u00e9cution dans la mission de Cochinchine Orientale\u201d<\/i><\/p>\n<p><i>N\u0103m 1878 C\u1ed1 \u0110o\u00e0i (Auger) thay c\u1ed1 B\u00ecnh. Ng\u00e0i khai kh\u1ea9n ru\u1ed9ng c\u1ea7u L\u00f9ng (Ph\u01b0\u1edbc Tr\u1ea1ch), ru\u1ed9ng S\u00ecnh (C\u1ed1ng V\u1ed3ng). Ng\u00e2n kho\u1ea3n do \u00f4ng \u0110\u1ed1c ph\u1ee7 Nghi\u00eam \u1edf S\u00e0i G\u00f2n d\u00e2ng c\u00fang. Ng\u00e0i c\u00f2n mua ru\u1ed9ng C\u01b0 Th\u1ecbnh, c\u1ea5t nh\u00e0 th\u1edd C\u01b0 Th\u1ecbnh, mua ru\u1ed9ng Nghi\u1ec7p Th\u00e1nh v\u00e0 L\u01b0\u01a1ng Ph\u01b0\u1edbc. Ng\u00e0i c\u1eed \u00f4ng tr\u00f9m Xu\u00e2n v\u00e0 \u00f4ng C\u00e2u \u0110\u1eadu \u0111\u1ee9ng b\u1ed9. \u00cdt l\u00e2u c\u1ed1 \u0110o\u00e0i h\u1ed3i h\u01b0\u01a1ng<\/i>\u00a0(K\u1ef7 y\u1ebfu GPNT)<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Cha Marie-Joseph-Francisque Auger (C\u1ed1 \u0110o\u00e0i) sinh ra t\u1ea1i Billom (Puy-de-D\u00f4me), ng\u00e0y 10 th\u00e1ng Gi\u00eang 1854. V\u00e0o Ch\u1ee7ng vi\u1ec7n Th\u1eeba sai H\u1ea3i ngo\u1ea1i ng\u00e0y 27 th\u00e1ng m\u01b0\u1eddi m\u1ed9t 1875, cha \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ee5 phong linh m\u1ee5c ng\u00e0y 15 th\u00e1ng s\u00e1u 1878, v\u00e0 l\u00ean \u0111\u01b0\u1eddng \u0111\u1ebfn \u0110\u00f4ng \u0110\u00e0ng Trong ng\u00e0y 4 th\u00e1ng ch\u00edn sau \u0111\u00f3.<\/p>\n<p>\u00ab\u00a0Cha Auger l\u00e0 v\u1ecb linh m\u1ee5c d\u1ec5 m\u1ebfn, khi cha \u0111\u1ebfn v\u1edbi gi\u00e1o \u0111o\u00e0n truy\u1ec1n gi\u00e1o v\u00e0o th\u00e1ng m\u01b0\u1eddi 1878. Cha c\u00f3 tr\u00ed th\u00f4ng minh tuy\u1ec7t v\u1eddi v\u00e0 uy\u1ec3n chuy\u1ec3n, t\u00e0i kh\u00e9o l\u00e9o s\u00e2u s\u1eafc len l\u00f5i d\u1ea7n d\u1ea7n v\u00e0o trong t\u00e2m tr\u00ed c\u1ee7a m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi, v\u00e0 \u0111\u01b0a c\u00e1c cu\u1ed9c th\u01b0\u01a1ng l\u01b0\u1ee3ng tinh t\u1ebf nh\u1ea5t \u0111\u1ebfn k\u1ebft qu\u1ea3 t\u1ed1t \u0111\u1eb9p ; m\u1ed9t t\u00e2m h\u1ed3n c\u1edfi m\u1edf, lu\u00f4n s\u1eb5n s\u00e0ng hy sinh t\u1eadn t\u1ee5y, m\u1ed9t n\u0103ng khi\u1ebfu d\u00ed d\u1ecfm \u0111\u1ea7y tr\u00ed tu\u1ec7 v\u00e0 \u0111\u01a1n s\u01a1 ; m\u1ed9t kh\u1ea3 n\u0103ng \u0111\u1ed1i \u0111\u00e1p nhanh nh\u1ea1y, \u0111\u1ed9c \u0111\u00e1o, cay \u0111\u1ed9c cho d\u00f9 l\u00f2ng b\u00e1c \u00e1i lu\u00f4n k\u00ecm gi\u1eef ng\u00e0i; m\u1ed9t l\u1ed1i \u0103n n\u00f3i d\u1ec5 d\u00e0ng, trong s\u00e1ng, v\u00e0 \u0111\u00fang \u0111\u1eafn ; cha lu\u00f4n c\u00f3 m\u1ed9t l\u1eddi t\u1ed1t \u0111\u1eb9p \u0111\u1ec3 th\u1ed1t ra, ho\u1eb7c m\u1ed9t c\u00e2u chuy\u1ec7n vui \u0111\u1ec3 thu\u1eadt l\u1ea1i. Cha t\u1ea1o n\u00ean s\u1ee9c l\u00f4i cu\u1ed1n trong c\u00e1c cu\u1ed9c h\u1ecdp v\u00e0, \u0111i\u1ec1u hi\u1ebfm c\u00f3, ng\u01b0\u1eddi ta kh\u00f4ng h\u1ec1 nh\u00e0m ch\u00e1n khi l\u1eafng nghe cha, m\u1eb7c d\u00f9 cha bi\u1ebft xen v\u00e0o nh\u1eefng l\u1eddi n\u00f3i c\u1ee7a cha s\u1ef1 \u0111\u00fang m\u1ef1c v\u00e0 t\u00ednh c\u00e1ch \u0111a d\u1ea1ng. \u0110i\u1ec1u c\u00f2n gi\u00e1 tr\u1ecb h\u01a1n t\u1ea5t c\u1ea3 nh\u1eefng t\u00e0i n\u0103ng b\u1ea9m sinh, cha n\u1ed5i b\u1eadt b\u1edfi l\u00f2ng \u0111\u1ea1o \u0111\u1ee9c trung th\u1ef1c c\u0169ng nh\u01b0 s\u00e1ng su\u1ed1t v\u00e0 k\u00edn \u0111\u00e1o, m\u1ed9t s\u1ef1 hi\u1ec3u bi\u1ebft xu\u1ea5t ch\u00fang v\u1ec1 th\u1ea7n h\u1ecdc, v\u00e0 m\u1ed9t l\u00f2ng nhi\u1ec7t t\u00ecnh thanh th\u1ea3n c\u0169ng nh\u01b0 l\u00f2ng \u0111\u1ea1o \u0111\u1ee9c, ngu\u1ed3n g\u1ed1c c\u1ee7a n\u00f3. T\u00f3m l\u1ea1i, b\u1ea3n t\u00ednh v\u00e0 s\u1ef1 duy\u00ean d\u00e1ng h\u00ecnh nh\u01b0 ph\u1ed1i h\u1ee3p nh\u1ecbp nh\u00e0ng \u0111\u1ec3 l\u00e0m phong ph\u00fa \u0111\u1ee9a con h\u1ea1nh ph\u00fac n\u00e0y c\u1ee7a x\u1ee9 Auvergne v\u00e0 bi\u1ebfn cha th\u00e0nh m\u1ed9t trong s\u1ed1 c\u00e1c v\u1ecb th\u1eeba sai, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111ang \u0111\u00e1nh d\u1ea5u cu\u1ed9c s\u1ed1ng \u0111\u00e3 qua c\u1ee7a h\u1ecd b\u1eb1ng nhi\u1ec1u c\u00f4ng tr\u00ecnh b\u1ec1n v\u1eefng. N\u1ebfu trong su\u1ed1t cu\u1ed9c \u0111\u1eddi ng\u1eafn ng\u1ee7i c\u1ee7a m\u00ecnh, cha \u0111\u00e3 kh\u00f4ng c\u1ed1ng hi\u1ebfn t\u1ea5t c\u1ea3 nh\u1eefng g\u00ec cha h\u1ee9a h\u1eb9n, \u0111\u00f3 kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 l\u1ed7i c\u1ee7a cha. V\u00f4 s\u1ed1 ho\u00e0n c\u1ea3nh \u0111\u00f4i khi r\u1ea5t ph\u1ee9c t\u1ea1p trong \u0111\u00f3 di\u1ec5n ra cu\u1ed9c s\u1ed1ng c\u1ee7a c\u00e1c v\u1ecb t\u00f4ng \u0111\u1ed3, ch\u1ec9 l\u00e0m t\u00ea li\u1ec7t qu\u00e1 th\u01b0\u1eddng xuy\u00ean nh\u1eefng \u0111\u1ee9c t\u00ednh, c\u00e1c nh\u00e2n \u0111\u1ee9c v\u00e0 nh\u1eefng c\u1ed1 g\u1eafng c\u1ee7a h\u1ecd, c\u0169ng nh\u01b0 nh\u1eefng bi\u1ebfn \u0111\u1ed5i c\u1ee7a nhi\u1ec7t \u0111\u1ed9 l\u00e0m r\u01a1i r\u1ee5ng nhi\u1ec1u \u0111\u00f3a hoa m\u00f9a xu\u00e2n v\u00e0 l\u00e0m h\u01b0 h\u1ecfng nhi\u1ec1u hoa tr\u00e1i c\u1ee7a m\u00f9a h\u00e8.<\/p>\n<p>\u00ab Vi\u1ec7c h\u1ecdc ti\u1ebfng Annam \u0111\u1ed1i v\u1edbi cha Auger ch\u1ec9 l\u00e0 tr\u00f2 ti\u00eau khi\u1ec3n, m\u1eb7c d\u00f9\u00a0 vi\u1ec7c \u0111\u00f3 r\u1ea5t kh\u00f3 \u0111\u1ed1i v\u1edbi nh\u1eefng \u0111\u1ea7u \u00f3c ch\u1eadm hi\u1ec3u v\u00e0 c\u00f3 tr\u00ed nh\u1edb c\u1eb1n c\u1ed7i. V\u1edbi th\u1eddi gian v\u00e0 vi\u1ec7c s\u1eed d\u1ee5ng ng\u00f4n ng\u1eef th\u01b0\u1eddng xuy\u00ean, cha n\u1eafm b\u1eaft \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1ea5t c\u1ea3 nh\u1eefng tinh c\u00e1ch tinh t\u1ebf c\u1ee7a ng\u00f4n ng\u1eef n\u00e0y. Nh\u1edd \u0111\u00f3, cha n\u00f3i ti\u1ebfng Annam r\u1ea5t th\u00e0nh th\u1ea1o. Sau n\u00e0y cha c\u00f2n h\u1ecdc th\u00eam ch\u1eef Trung Hoa th\u1eadm ch\u00ed c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ecdc \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u1eefng v\u1edf k\u1ecbch ch\u00ednh th\u1ee9c th\u00f4ng th\u01b0\u1eddng. Cha thi h\u00e0nh m\u1ee5c v\u1ee5 trong nh\u1eefng c\u1ed9ng \u0111o\u00e0n Ki t\u00f4 h\u1eefu kh\u00e1c nhau \u1edf B\u00ecnh \u0110\u1ecbnh. \u0110\u1ee9c cha Galibert g\u1eedi cha \u0111\u1ebfn Kh\u00e1nh H\u00f2a (H\u00e0 D\u1eeba) \u0111\u1ec3 l\u00e0m vi\u1ec7c d\u01b0\u1edbi quy\u1ec1n c\u1ee7a cha Geffroy, nh\u00e0 th\u1eeba sai duy nh\u1ea5t trong t\u1ec9nh n\u00e0y. N\u00f3i \u0111\u00fang h\u01a1n, t\u1ea1i \u0111\u00e2y cha Auger c\u00f3 th\u1ec3 h\u1ecdc v\u1ec1 m\u1ee5c v\u1ee5, \u0111i\u1ec1u r\u1ea5t quan tr\u1ecdng v\u00e0 quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh \u0111\u1ed1i v\u1edbi t\u01b0\u01a1ng lai c\u1ee7a v\u1ecb th\u1eeba sai tr\u1ebb. Cha \u0111\u00e3 t\u00ecm \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi th\u1ea7y kinh nghi\u1ec7m : nhu c\u1ea7u v\u1eeba c\u1ea5p b\u00e1ch v\u1eeba b\u1ea5t ng\u1edd bu\u1ed9c \u0110C ph\u1ea3i s\u1eed d\u1ee5ng nh\u1eefng t\u00e0i n\u0103ng c\u1ee7a cha Geoffroy. Ti\u1ebfp theo s\u1ef1 thuy\u00ean chuy\u1ec3n n\u00e0y, ch\u1ec9 hai th\u00e1ng sau khi \u0111\u1ebfn Kh\u00e1nh H\u00f2a, cha Auger \u0111\u01b0\u1ee3c giao nhi\u1ec7m v\u1ee5 s\u0103n s\u00f3c to\u00e0n t\u1ec9nh v\u1edbi m\u1ed9t linh m\u1ee5c b\u1ea3n x\u1ee9 lu\u1ed1ng tu\u1ed5i l\u00e0m ph\u1ee5 t\u00e1.<\/p>\n<p>\u00ab Tr\u00e1ch nhi\u1ec7m g\u00e1nh v\u00e1c th\u1eadt n\u1eb7ng n\u1ec1 \u0111\u1ed1i v\u1edbi \u0111\u00f4i vai non tr\u1ebb c\u1ee7a cha, trong nh\u1eefng ho\u00e0n c\u1ea3nh m\u00e0 cha bu\u1ed9c ph\u1ea3i l\u00e0m.\u00a0 Gi\u00e1o d\u00e2n \u1edf t\u1ec9nh Kh\u00e1nh H\u00f2a (H\u00e0 D\u1eeba) g\u1ed3m \u0111a s\u1ed1 l\u00e0 nh\u1eefng t\u00e2n t\u00f2ng \u0111\u1ebfn v\u1edbi \u0111\u1ee9c tin nh\u1edd s\u1ef1 nhi\u1ec7t t\u00ecnh v\u00e0 t\u00e0i n\u0103ng kh\u00e9o l\u00e9o c\u1ee7a cha Geffroy. V\u00ec v\u1eady, t\u1ee5c ng\u1eef Annam c\u00f3 c\u00e2u : \u00ab nh\u1eefng con v\u1ecbt m\u1edbi n\u1edf kh\u00f3 nh\u1eadn ra con g\u00e0 m\u00e1i l\u00e0 m\u1eb9 c\u1ee7a ch\u00fang, cho d\u00f9 g\u00e0 m\u00e1i \u201cc\u00f3 k\u00eau g\u1ecdi ch\u00fang sau khi \u1ea5p cho ch\u00fang n\u1edf.\u00bb Th\u1ef1c ra t\u01b0 c\u00e1ch l\u00e0m cha tinh th\u1ea7n c\u0169ng nh\u01b0 t\u01b0 c\u00e1ch l\u00e0m cha t\u1eeb b\u1ea3n t\u00ednh b\u1ea9m sinh t\u1eeb b\u00ean n\u00e0y c\u0169ng nh\u01b0 b\u00ean kia nh\u1eefng t\u00ecnh c\u1ea3m kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c lan truy\u1ec1n. Ng\u01b0\u1eddi t\u00e2n t\u00f2ng s\u1ebd kh\u00f4ng bao gi\u1edd c\u00f3 c\u1ea3m t\u00ecnh, d\u1ec5 b\u1ea3o v\u00e0 t\u1eadn t\u1ee5y \u0111\u1ed1i v\u1edbi b\u1ea5t c\u1ee9 linh m\u1ee5c n\u00e0o kh\u00e1c ngo\u00e0i linh m\u1ee5c \u0111\u00e3 c\u1ea3i \u0111\u1ea1o cho h\u1ecd v\u00e0 \u00a0\u0111\u01b0\u1ee3c sinh ra trong \u0110\u1ee9c Gi\u00easu Kit\u00f4 qua ph\u00e9p r\u1eeda t\u1ed9i. Cha Auger \u0111\u00e3 ph\u1ea3i ch\u1ecbu \u0111\u1ef1ng nh\u1eefng h\u1eadu qu\u1ea3 \u0111au \u0111\u1edbn t\u1eeb quy lu\u1eadt n\u00e0y c\u1ee7a tr\u00e1i tim c\u1ee7a con ng\u01b0\u1eddi. D\u1ea7n d\u1ea7n, s\u1ef1 nhi\u1ec7t t\u00ecnh c\u1ee7a c\u00e1c t\u00e2n Ki t\u00f4 h\u1eefu tr\u1edf n\u00ean ngu\u1ed9i l\u1ea1nh ; m\u1ed9t v\u00e0i ng\u01b0\u1eddi c\u1ea3i \u0111\u1ea1o gi\u1ea3 d\u1ed1i c\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c c\u01a1 h\u1ed9i th\u00edch h\u1ee3p \u0111\u1ec3 v\u1ee9t b\u1ecf c\u00e1i m\u1eb7t n\u1ea1 v\u00e0 tr\u1edf v\u1ec1 v\u1edbi \u0111a th\u1ea7n gi\u00e1o m\u00e0 h\u1ecd ch\u1ec9 t\u1eeb b\u1ecf b\u1eb1ng m\u00f4i mi\u1ec7ng. V\u1ec1 ph\u00eda c\u00e1c quan l\u1ea1i v\u00e0 t\u1ea5t c\u1ea3 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi ngo\u1ea1i gi\u00e1o th\u00f9 \u0111\u1ecbch, m\u1eb7c d\u00f9 v\u1eabn c\u00f2n gi\u1eef s\u1ef1 k\u00ednh tr\u1ecdng cho \u0111\u1ebfn l\u00fac \u0111\u00f3, nh\u01b0ng \u0111\u00e3 v\u1ed9i v\u00e0ng g\u00e2y \u1ed3n \u00e0o r\u00f9m beng, b\u1eb1ng c\u00e1ch \u0111e d\u1ecda nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi n\u00e0y, l\u00e0m t\u1ed5n th\u01b0\u01a1ng nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c, \u0111\u00e2m \u0111\u01a1n ki\u1ec7n c\u00e1o n\u00e0y n\u1ecd, trong \u0111\u00f3 lu\u1eadt ph\u00e1p ch\u00ednh \u0111\u00e1ng kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c t\u00ednh \u0111\u1ebfn t\u1eeb khi n\u00f3 b\u1ecb li\u00ean k\u1ebft v\u1edbi danh ngh\u0129a ki-t\u00f4 h\u1eefu ho\u1eb7c d\u1ef1 t\u00f2ng. Nh\u1eefng s\u1ef1 ph\u1eadt \u00fd \u0111a d\u1ea1ng v\u00e0 k\u00e9o d\u00e0i th\u1eadt l\u00e2u m\u00e0 kh\u00f4ng c\u00f3 b\u1ea5t c\u1ee9 s\u1ef1 tr\u1ea5n \u00e1p n\u00e0o, nhanh ch\u00f3ng ng\u0103n ch\u1eb7n s\u1ef1 h\u0103m h\u1edf c\u1ee7a d\u00e2n ch\u00fang h\u01b0\u1edbng v\u1ec1 \u0111\u1ea1o C\u00f4ng gi\u00e1o, t\u00f4n gi\u00e1o kh\u00f4ng l\u00e2u tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3 c\u00f3 v\u1ebb nh\u01b0 chinh ph\u1ee5c to\u00e0n t\u1ec9nh. V\u00ec thi\u1ebfu kinh nghi\u1ec7m v\u00e0 v\u00ec s\u1ee9c m\u1ea1nh c\u1ee7a nh\u1eefng k\u1ebb th\u00f9 \u0111\u1ecbch, b\u1ea5t l\u1ef1c tr\u01b0\u1edbc c\u01a1n b\u00e3o kh\u1ee7ng khi\u1ebfp n\u00e0y, nh\u00e0 th\u1eeba sai \u0111\u00e1ng th\u01b0\u01a1ng \u0111\u00e0nh ph\u1ea3i h\u01a1n m\u1ed9t l\u1ea7n than th\u1edf tr\u01b0\u1edbc m\u1eb7t Thi\u00ean Ch\u00faa, khi s\u1ef1 b\u00ecnh y\u00ean tr\u1edf l\u1ea1i, tr\u01b0\u1edbc khi khai hoang \u1edf n\u01a1i kh\u00e1c, nh\u00e0 th\u1eeba sai ch\u1ec9 bi\u1ebft s\u1eeda sai nh\u1eefng t\u1ed5n th\u1ea5t trong nh\u1eefng c\u00e1nh \u0111\u1ed3ng \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c gieo gi\u1ed1ng. Trong hai ho\u1eb7c ba n\u0103m, th\u1eed th\u00e1ch n\u00e0y r\u1ea5t n\u1eb7ng n\u1ec1 \u0111\u1ed1i v\u1edbi b\u1ea5t c\u1ee9 con tim n\u00e0o nh\u1ea1y b\u00e9n v\u1edbi b\u1ea5t c\u1ee9 t\u00ecnh c\u1ea3m cao th\u01b0\u1ee3ng n\u00e0o v\u00e0 nh\u1ea5t l\u00e0 t\u00ecnh c\u1ea3m \u0111\u1ed1i v\u1edbi nh\u1eefng l\u1ee3i \u00edch c\u1ee7a Ch\u00faa v\u00e0 c\u1ee7a c\u00e1c linh h\u1ed3n.<\/p>\n<p>\u00ab\u00a0Tuy nhi\u00ean, nh\u1edd ki\u00ean nh\u1eabn v\u00e0 t\u00e0i kh\u00e9o l\u00e9o b\u1ec1n b\u1ec9, cha \u0111\u00e3 chi\u1ebfm \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ed7 \u0111\u1ee9ng, v\u00e0 c\u00f3 th\u1ec3 t\u1ef1 tin ngay tr\u01b0\u1edbc khi thu ho\u1ea1ch trong vui m\u1eebng sau khi \u0111\u00e3 gieo trong n\u01b0\u1edbc m\u1eaft kh\u00e1 l\u00e2u. Nh\u1eefng ni\u1ec1m hy v\u1ecdng an \u1ee7i c\u00f2n b\u1ecb h\u1ee7y ho\u1ea1i b\u1edfi th\u1ea3m h\u1ecda \u0111\u1eb5m m\u00e1u, trong g\u1ea7n hai th\u00e1ng, n\u00f3 \u0111\u00e3 \u0111\u1ea9y l\u00f9i \u0110\u00f4ng \u0110\u00e0ng Trong th\u1ecbnh v\u01b0\u1ee3ng v\u00e0o c\u01a1n h\u1ea5p h\u1ed1i, v\u00e0 k\u00ecm gi\u1eef n\u00f3 gi\u1eefa cu\u1ed9c s\u1ed1ng v\u00e0 c\u00e1i ch\u1ebft trong v\u00f2ng hai n\u0103m. \u00c2m m\u01b0u th\u1ea3m s\u00e1t kh\u1ee7ng khi\u1ebfp \u0111\u00e3 n\u1ed5 ra \u1edf t\u1ec9nh \u00a0Kh\u00e1nh-Ho\u00e0 c\u0169ng nh\u01b0 \u1edf c\u00e1c n\u01a1i kh\u00e1c. Nh\u1eefng ho\u00e0n c\u1ea3nh \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng, trong s\u1ed1 \u0111\u00f3 ph\u1ea3i k\u1ec3 \u0111\u1ebfn n\u1ed7i s\u1ee3 h\u00e3i m\u00e0 ngh\u1ecb l\u1ef1c v\u00f4 song c\u1ee7a cha Auger g\u00e2y ra cho c\u00e1c quan l\u1ea1i v\u00e0 c\u00e1c v\u0103n th\u00e2n.Nh\u1eefng ho\u00e0n c\u1ea3nh \u0111\u00f3 ch\u1ec9 ng\u0103n c\u1ea3n \u00e2m m\u01b0u n\u1ed5 ra s\u1edbm h\u01a1n t\u1ea1i ph\u00eda B\u1eafc. M\u1eb7c d\u00f9 kh\u00f4ng nh\u1eadn \u0111\u01b0\u1ee3c tin t\u1ee9c t\u1eeb h\u01a1n ba tu\u1ea7n, m\u1eb7c d\u00f9 c\u00e1c con \u0111\u01b0\u1eddng \u0111\u1ec1u b\u1ecb canh g\u00e1c, Cha v\u1eabn hy v\u1ecdng v\u00e0 b\u00ecnh t\u0129nh cho d\u00f9 nh\u1eefng l\u1eddi h\u0103m d\u1ecda, v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi ngo\u1ea1i \u0111\u1ea1o kh\u00f4ng d\u00e1m kh\u1edfi s\u1ef1 c\u00f4ng vi\u1ec7c m\u1edf c\u1eeda h\u1ecfa ng\u1ee5c. Cu\u1ed1i c\u00f9ng khi hi\u1ec3u \u0111\u01b0\u1ee3c t\u00ednh c\u00e1ch nghi\u00eam tr\u1ecdng v\u00e0 t\u00ecnh tr\u1ea1ng nguy hi\u1ec3m s\u1eafp di\u1ec5n ra, c\u0169ng nh\u01b0 s\u1ef1 ch\u1ed1ng c\u1ef1 v\u00f4 \u00edch, tr\u01b0\u1edbc l\u1eddi kh\u1ea9n c\u1ea7u c\u1ee7a ch\u00ednh c\u00e1c gi\u00e1o d\u00e2n khuy\u00ean cha \u0111i t\u00ecm ki\u1ebfm s\u1ef1 gi\u00fap \u0111\u1ee1 trong khi h\u1ecd ch\u1ea1y tr\u1ed1n l\u00ean mi\u1ec1n n\u00fai, cha leo l\u00ean m\u1ed9t chi\u1ebfc thuy\u1ec1n v\u00e0o ban \u0111\u00eam c\u00f9ng v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi b\u1ea1n tr\u1ebb \u0111\u1ed3ng h\u00e0nh c\u1ee7a cha, cha Guitton, v\u00e0 ra ngo\u00e0i bi\u1ec3n kh\u01a1i m\u00e0 kh\u00f4ng ai ch\u00fa \u00fd. C\u1ea3 hai nh\u00e0 th\u1eeba sai \u1ea9n n\u00fap tr\u00ean m\u1ed9t h\u00f2n \u0111\u1ea3o nh\u1ecf h\u1ea7u nh\u01b0 kh\u00f4ng c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi \u1edf, hy v\u1ecdng nh\u00ecn th\u1ea5y v\u00e0 c\u1ea7u c\u1ee9u con t\u00e0u \u0111\u1ea7u ti\u00ean ch\u1ea1y ngang qua \u0111\u00f3. Trong khi ch\u1edd \u0111\u1ee3i, c\u00e1c ng\u00e0i nh\u1eafn cho m\u1ed9t chi\u1ebfc ghe \u0111\u1ea7y thi\u1ec7n ch\u00ed hai c\u00e2u n\u00f3i g\u1eedi cho \u0110\u1ee9c Cha Van Camelbeke \u1edf Qui-Nh\u01a1n\u00a0: \u00ab Auger v\u00e0 Guitton tr\u1ed1n trong m\u1ed9t h\u00f2n \u0111\u1ea3o g\u1ea7n Nha-trang ; gi\u00e1o d\u00e2n \u00ab\u00a0ch\u1ea1y tr\u1ed1n tr\u00ean n\u00fai ; \u0111\u1ebfn c\u1ee9u ngay t\u1ee9c kh\u1eafc, n\u1ebfu kh\u00f4ng t\u1ea5t c\u1ea3 \u0111\u1ec1u ch\u1ebft h\u1ebft.\u00a0\u00bb Nh\u1edd s\u1ef1 b\u1ea3o v\u1ec7 c\u1ee7a c\u00e1c thi\u00ean th\u1ea7n t\u1ed1t l\u00e0nh, l\u1eddi k\u00eau c\u1ee9u n\u00e0y \u0111\u00e3 \u0111\u1ebfn \u0111\u00fang \u0111\u1ecba ch\u1ec9. M\u1ed9t bu\u1ed5i s\u00e1ng, ng\u00e0y 24 th\u00e1ng t\u00e1m, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi ch\u1ea1y tr\u1ed1n kh\u00f4ng c\u00f2n c\u1ea3m th\u1ea5y an to\u00e0n tr\u00ean n\u00fai \u0111\u00e1 v\u00e0 thi\u1ebfu l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c, h\u1ecd li\u1ec1n m\u1ea1o hi\u1ec3m tr\u00ean s\u00f3ng n\u01b0\u1edbc, h\u1ecd nh\u00ecn th\u1ea5y g\u1ea7n b\u1edd bi\u1ec3n m\u1ed9t chi\u1ebfc t\u00e0u l\u1edbn \u0111ang b\u1ecf neo. H\u1ecd nhanh ch\u00f3ng leo l\u00ean t\u00e0u v\u00e0 th\u1ea5y m\u00ecnh \u0111ang \u1edf gi\u1eefa nh\u00f3m th\u1ee7y th\u1ee7 ng\u01b0\u1eddi \u0110\u1ee9c. \u0110\u00f3 l\u00e0 m\u1ed9t t\u00e0u h\u01a1i n\u01b0\u1edbc mang qu\u1ed1c t\u1ecbch \u0110\u1ee9c, \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi Trung Hoa thu\u00ea m\u01b0\u1edbn, sau nh\u1eefng l\u1eddi n\u0103n n\u0129 v\u00f4 \u00edch b\u00ean c\u1ea1nh thuy\u1ec1n tr\u01b0\u1edfng chi\u1ebfc ph\u00e1o thuy\u1ec1n c\u1ee7a Ph\u00e1p, chi\u1ebfc t\u00e0u\u00a0<i>Le Lion<\/i>, \u0110\u1ee9c cha \u0111\u00e3 thu\u00ea v\u00e0 g\u1eedi \u0111i t\u00ecm c\u00e1c nh\u00e0 th\u1eeba sai v\u00e0 gi\u00e1o d\u00e2n Kh\u00e1nh H\u00f2a, cha Geffroy c\u0169ng c\u00f3 m\u1eb7t tr\u00ean t\u00e0u.<\/p>\n<p>\u00ab\u00a0\u0110\u01b0\u1ee3c c\u1ee9u tho\u00e1t m\u1ed9t c\u00e1ch quan ph\u00f2ng, c\u1ea3 hai cha h\u01b0\u1edbng d\u1eabn con t\u00e0u h\u01b0\u1edbng \u0111\u1ebfn c\u00e1c c\u1ed9ng \u0111o\u00e0n gi\u00e1o d\u00e2n \u0111\u00f4ng \u0111\u1ea3o nh\u1ea5t. Theo k\u1ebf ho\u1ea1ch ban \u0111\u1ea7u, c\u00e1c gi\u00e1o d\u00e2n \u0111\u00e3 ch\u1ea1y tr\u1ed1n l\u00ean mi\u1ec1n n\u00fai. Ng\u01b0\u1eddi ta \u0111\u00e3 th\u00f4ng b\u00e1o cho h\u1ecd, nh\u01b0ng ch\u1ec9 c\u00f3 m\u1ed9t s\u1ed1 nh\u1ecf c\u00f3 th\u1ec3 l\u00ean t\u00e0u. Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c nh\u1eadn \u0111\u01b0\u1ee3c l\u1ec7nh t\u1eadp h\u1ee3p t\u1ea1i m\u1ed9t n\u01a1i \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ec9 \u0111\u1ecbnh, n\u01a1i con t\u00e0u s\u1ebd quay l\u1ea1i \u0111\u00f3n h\u1ecd, trong t\u00e1m ng\u00e0y t\u1edbi, v\u00e0 chi\u1ebfc t\u00e0u\u00a0<i>Le Gerda<\/i>, theo s\u1ef1 ch\u1ec9 d\u1eabn, l\u01b0\u1edbt nhanh v\u1ec1 Sa\u00efgon, nh\u01b0ng kh\u00f4ng th\u1ec3 \u0111\u00f3n \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ea5t c\u1ee9 ai, khi \u0111i qua tr\u00ean b\u1edd bi\u1ec3n<i>\u00a0<\/i><i>B\u00ecnh-Thu\u1eadn. Cha Auger quay tr\u1edf l\u1ea1i \u00edt ng\u00e0y sau \u0111\u00f3 v\u00e0 l\u1ea7n n\u00e0y may m\u1eafn h\u01a1n \u00a0cha \u0111\u00f3n \u0111\u01b0\u1ee3c 5 \u0111\u1ebfn 6 tr\u0103m gi\u00e1o d\u00e2n c\u1ee7a cha, v\u00e0 \u0111\u01b0a h\u1ecd v\u1ec1 Qui-Nh\u01a1n.<\/i><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>\u00ab\u00a0 V\u1eeba m\u1edbi ph\u1ee5c h\u1ed3i l\u1ea1i sau t\u1ea5t c\u1ea3 nh\u1eefng c\u1ea3m x\u00fac v\u1eeba qua, cha \u0111\u01b0\u1ee3c bi\u1ebft tr\u00ean cao nguy\u00ean T\u00e2y-Gia ho\u1eb7c Ph\u00fa Y\u00ean, t\u00e1m ho\u1eb7c ch\u00edn tr\u0103m gi\u00e1o d\u00e2n b\u1ecb b\u1ecf r\u01a1i sau c\u00e1i ch\u1ebft c\u1ee7a cha Chatelet, h\u1ecd \u0111ang gi\u00e3y gi\u1ee5a ch\u1ed1ng c\u1ef1 l\u1ea1i nh\u1eefng k\u1ebb s\u00e1t nh\u00e2n v\u00e0 c\u0169ng k\u00eau g\u1ecdi c\u1ea7u c\u1ee9u. C\u1ee9u tho\u00e1t h\u1ecd kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 c\u00f4ng vi\u1ec7c d\u1ec5 d\u00e0ng g\u00ec. T\u00e2y-Gia n\u1eb1m c\u00e1ch Qui Nh\u01a1n ba ng\u00e0y \u0111\u01b0\u1eddng, v\u00e0 v\u00f9ng n\u1ed5i lo\u1ea1n \u0111\u1ea7y d\u00e3y nh\u1eefng d\u00e3y n\u00fai v\u00e0 h\u1ebbm v\u1ef1c. Vi\u1ec7c tr\u1edf v\u1ec1 c\u0169ng r\u1ea5t nguy hi\u1ec3m \u0111\u1ed1i v\u1edbi \u0111\u00e1m \u0111\u00f4ng bao g\u1ed3m ph\u1ea7n l\u1edbn l\u00e0 ph\u1ee5 n\u1eef, tr\u1ebb em, ng\u01b0\u1eddi gi\u00e0 c\u1ea3 v\u00e0 b\u1ec7nh t\u1eadt. Kh\u00f4ng h\u1ec1 g\u00ec, ng\u01b0\u1eddi ta quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh l\u00e0m \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ed9i \u0111\u00e1 v\u00e1 tr\u1eddi. S\u1ef1 can \u0111\u1ea3m v\u00e0 t\u1eadn t\u1ee5y c\u1ee7a cha Auger ch\u1ec9 \u0111\u1ecbnh cha l\u00e3nh \u0111\u1ea1o cu\u1ed9c di t\u1ea3n theo s\u1ef1 l\u1ef1a ch\u1ecdn c\u1ee7a \u0110\u1ee9c gi\u00e1m m\u1ee5c. Ng\u00e0i s\u1eb5n l\u00f2ng ch\u1ea5p nh\u1eadn v\u00e0 t\u1ef1 m\u00ecnh th\u00e0nh l\u1eadp m\u1ed9t \u0111o\u00e0n ng\u01b0\u1eddi g\u1ed3m m\u1ed9t tr\u0103m ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 v\u0169 trang \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u0103ng hay ch\u1edb. M\u1ed9t tr\u0103m ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c th\u00e1p t\u00f9ng \u0111\u1ec3 mang th\u1ef1c ph\u1ea9m khi ra \u0111i v\u00e0 khi\u00eang b\u1ec7nh nh\u00e2n l\u00fac quay tr\u1edf v\u1ec1. Chi\u1ec1u ng\u00e0y t\u00e1m th\u00e1ng ch\u00edn, t\u1ea5t c\u1ea3 m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi l\u00ean t\u00e0u d\u01b0\u1edbi s\u1ef1 che ch\u1edf c\u1ee7a \u0110\u1ee9c M\u1eb9 Maria, tr\u00ean ph\u00e1o thuy\u1ec1n\u00a0<i>le Chasseur<\/i>\u00a0c\u1ee7a Ph\u00e1p; thuy\u1ec1n tr\u01b0\u1edfng t\u00e0i ba Le Gorrec (b\u00e1c \u00e1i h\u01a1n ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ed3ng nghi\u1ec7p c\u1ee7a \u00f4ng tr\u00ean con t\u00e0u\u00a0<i>Lion<\/i>) \u0111\u00e3 b\u1eb1ng l\u00f2ng ch\u1edf h\u1ecd \u0111\u1ebfn t\u1eadn b\u1edd bi\u1ec3n Ph\u00fa-Y\u00ean, c\u00e1ch Qui Nh\u01a1n ch\u1eebng 25 d\u1eb7m. T\u1eeb \u0111\u00f3, h\u1ecd v\u01b0\u1ee3t qua hai ho\u1eb7c ba thung l\u0169ng th\u00f4ng th\u01b0\u01a1ng v\u1edbi nh\u1eefng con \u0111\u00e8o d\u1ec5 \u0111i, \u0111o\u00e0n qu\u00e2n c\u1ee9u n\u1ea1n \u0111\u1ebfn v\u1edbi nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi t\u00f9 sau hai \u0111\u00eam v\u00e0 m\u1ed9t ng\u00e0y \u0111i b\u1ed9 li\u00ean t\u1ee5c. B\u1ecb t\u1ea5n c\u00f4ng b\u1ea5t ng\u1edd, qu\u00e2n \u0111\u1ecbch ch\u1ec9 c\u00f2n th\u1eddi gian b\u00e1o \u0111\u1ed9ng v\u00e0 ch\u1ea1y tr\u1ed1n.<\/p>\n<p>\u00ab Sau hai ng\u00e0y ngh\u1ec9 ng\u01a1i d\u01b0\u1ee1ng s\u1ee9c, Cha Auger h\u1ea1 l\u1ec7nh kh\u1edfi h\u00e0nh l\u00ean \u0111\u01b0\u1eddng tr\u1edf v\u1ec1. Kh\u00f4ng ph\u1ea3i ngh\u0129 \u0111\u1ebfn vi\u1ec7c quay l\u1ea1i con \u0111\u01b0\u1eddng c\u0169, \u1edf kh\u1eafp n\u01a1i, c\u00e1c con \u0111\u01b0\u1eddng \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c canh g\u00e1c c\u1ea9n m\u1eadt. Ng\u01b0\u1eddi ta ch\u1ecdn con \u0111\u01b0\u1eddng men theo tri\u1ec1n n\u00fai, d\u00e0i h\u01a1n nh\u01b0ng an to\u00e0n h\u01a1n trong ho\u00e0n c\u1ea3nh n\u00e0y. C\u00e1c v\u0103n th\u00e2n s\u1edbm nh\u1eadn th\u1ea5y \u0111i\u1ec1u n\u00e0y v\u00e0 v\u1ed9i v\u00e0ng ch\u1ea1y \u0111\u1ebfn canh g\u00e1c t\u1ea1i nhi\u1ec1u \u0111\u1ecba \u0111i\u1ec3m \u0111\u1ec3 b\u1eaft l\u1ea1i con m\u1ed3i \u0111\u00e3 tho\u00e1t kh\u1ecfi tay h\u1ecd. S\u1ef1 b\u00ecnh t\u0129nh c\u1ee7a v\u1ecb t\u01b0\u1edbng l\u00e3nh bi\u1ebft quan t\u00e2m s\u0103n s\u00f3c m\u1ecdi th\u1ee9 v\u00e0 tr\u1ea3 gi\u00e1 cho t\u00ednh m\u1ea1ng c\u1ee7a m\u00ecnh; m\u1ec7nh l\u1ec7nh v\u00e0 k\u1ef9 lu\u1eadt m\u00e0 ng\u00e0i thi\u1ebft l\u1eadp gi\u1eefa nh\u1eefng gi\u00e1o d\u00e2n c\u1ee7a m\u00ecnh v\u00e0 s\u1ef1 tin t\u01b0\u1edfng m\u00e0 ng\u00e0i g\u00e2y c\u1ea3m h\u1ee9ng \u0111\u00e3 khi\u1ebfn cho s\u1ed1 \u0111\u00f4ng ng\u01b0\u1eddi v\u00e0 \u0111\u1ea1i b\u00e1c c\u1ee7a \u0111\u1ecbch tr\u1edf n\u00ean b\u1ea5t l\u1ef1c.<\/p>\n<p>\u00ab Sau n\u0103m ho\u1eb7c s\u00e1u ng\u00e0y \u0111i b\u1ed9, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi b\u1ecb bao v\u00e2y v\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c gi\u1ea3i tho\u00e1t v\u1ec1 \u0111\u1ebfn Qui nh\u01a1n an to\u00e0n. H\u1ecd \u0111i ngang qua tr\u01b0\u1edbc m\u1eb7t \u0110\u1ee9c Cha v\u00e0 c\u00e1c v\u1ecb th\u1eeba sai, nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi trong s\u1ed1 h\u1ecd th\u00ec th\u1ea7m: \u00ab C\u00f3 l\u1ebd t\u00f4i s\u1ebd kh\u00f4ng d\u00e1m l\u00e0m nh\u01b0 th\u1ebf \u0111\u00e2u. \u00bb<\/p>\n<p>\u00ab Trong giai \u0111o\u1ea1n l\u01b0u \u0111\u00e0y \u1edf Quinhon, cha Auger c\u01b0 ng\u1ee5 ch\u1ee7 y\u1ebfu t\u1ea1i Nam K\u1ef3 thu\u1ed9c Ph\u00e1p. \u1ede \u0111\u00e2y, ph\u1ed1i h\u1ee3p c\u00f9ng v\u1edbi cha Villaume, cha to\u00e0n t\u00e2m to\u00e0n l\u1ef1c v\u00e0o c\u00f4ng t\u00e1c xoa d\u1ecbu v\u1ec1 tinh th\u1ea7n v\u00e0 th\u1ec3 x\u00e1c cho t\u1eeb hai \u0111\u1ebfn ba ng\u00e0n gi\u00e1o d\u00e2n \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed1 tr\u00ed t\u1ea1m tr\u00fa \u1edf G\u00f2-Sam, m\u1ed9t v\u00f9ng \u0111\u1ea5t r\u1ed9ng v\u00e0 m\u00e0u m\u1ee1, nh\u01b0ng\u00a0 kh\u00ed h\u1eadu kh\u00f4ng m\u1ea5y trong l\u00e0nh.<\/p>\n<p>\u00ab Th\u1eddi gian l\u01b0u \u0111\u00e0y c\u1ee7a cha ng\u1eafn ng\u0169i. T\u1eeb cu\u1ed1i n\u0103m 1886, c\u00e1c t\u1ec9nh Kh\u00e1nh-Ho\u00e0 v\u00e0 B\u00ecnh Thu\u1eadn d\u1ea7n d\u1ea7n \u0111\u01b0\u1ee3c \u1ed5n \u0111\u1ecbnh,. Cha Auger v\u1ed9i v\u00e0ng \u0111\u01b0a c\u00e1c gi\u00e1o d\u00e2n c\u1ee7a cha t\u1eebng \u0111\u01b0\u1ee3c chuy\u1ec3n v\u00e0o S\u00e0i g\u00f2n v\u00e0 v\u00e0i tr\u0103m ng\u01b0\u1eddi t\u1ecb n\u1ea1n kh\u00e1c \u1edf n\u01a1i n\u00e0y n\u01a1i n\u1ecd tr\u1edf v\u1ec1 qu\u00ea qu\u00e1n. T\u1ed5ng c\u1ed9ng l\u00ean \u0111\u1ebfn g\u1ea7n m\u1ed9t ng\u00e0n ng\u01b0\u1eddi. C\u0169ng nh\u01b0 \u1edf kh\u1eafp c\u00e1c n\u01a1i kh\u00e1c, Kh\u00e1nh H\u00f2a ch\u1ec9 c\u00f2n l\u1ea1i nh\u1eefng c\u1ea3nh hoang t\u00e0n \u0111\u1ed5 n\u00e1t. V\u1ecb th\u1eeba sai can tr\u01b0\u1eddng li\u1ec1n kh\u1edfi s\u1ef1 b\u1eaft tay v\u00e0o vi\u1ec7c l\u00e0m h\u1ed3i sinh gi\u00e1o \u0111i\u1ec3m c\u1ee7a cha. Nhi\u1ec1u c\u00f4ng t\u00e1c ph\u1ee5c v\u1ee5 v\u00e0 nh\u1ea5t l\u00e0 t\u00e0i ngo\u1ea1i giao h\u00f2a gi\u1ea3i kh\u00e9o l\u00e9o c\u1ee7a cha \u0111\u00e3 gi\u00fap cha nh\u1eadn \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ed9t s\u1ed1 ti\u1ec1n b\u1ed3i th\u01b0\u1eddng l\u00e0 10 ng\u00e0n \u0111\u1ed3ng do nh\u1eefng nh\u1eefng k\u1ebb s\u00e1t nh\u00e2n gi\u00e1o d\u00e2n chi tr\u1ea3, ch\u01b0a t\u00ednh \u0111\u1ebfn nhi\u1ec1u s\u1ef1 gi\u00fap \u0111\u1ee1 v\u00e0 thu\u1eadn l\u1ee3i kh\u00e1c m\u00e0 H\u1ed9i Truy\u1ec1n gi\u00e1o kh\u00f4ng th\u1ec3 nh\u1eadn \u0111\u01b0\u1ee3c \u1edf b\u1ea5t c\u1ee9 n\u01a1i n\u00e0o kh\u00e1c.<\/p>\n<p>\u00ab Sau n\u00e0y, cha v\u1eabn ti\u1ebfp t\u1ee5c duy tr\u00ec v\u1edbi m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi nh\u1eefng m\u1ed1i quan h\u1ec7 tuy\u1ec7t v\u1eddi \u0111\u00e3 h\u01a1n m\u1ed9t l\u1ea7n \u0111\u01b0a \u0111\u1ebfn l\u1ee3i \u00edch chung. Cha khi\u1ebfn cho m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi say m\u00ea \u0111\u1ea7u \u00f3c ch\u00ednh x\u00e1c v\u00e0 nh\u1ea1y b\u00e9n c\u1ee7a cha v\u00e0 h\u01a1n n\u1eefa qua s\u1ef1 t\u1eadn t\u1ee5y c\u1ee7a cha, cha kh\u00f4ng m\u00e0ng \u0111\u1ebfn n\u1ed7i v\u1ea5t v\u00e3 c\u0169ng nh\u01b0 nguy hi\u1ec3m. M\u1ed9t ng\u00e0y n\u1ecd, cha \u0111\u00e3 bi\u1ec3u l\u1ed9 m\u1ed9t ch\u1ee9ng c\u1ee9 can \u0111\u1ea3m \u0111\u00e1ng ch\u00fa \u00fd. Trong m\u1ed9t chuy\u1ebfn th\u00e1m hi\u1ec3m n\u01a1i nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi mi\u1ec1n n\u00fai c\u00f9ng v\u1edbi \u00f4ng Bourrord, m\u1ed9t vi\u00ean k\u1ef7 s\u01b0; v\u00e0 \u00f4ng B\u00e9guet, \u1ee7y vi\u00ean c\u1ee7a t\u00f2a c\u00f4ng s\u1ee9. \u00d4ng n\u00e0y \u0111\u00e3 b\u1ea5t c\u1ea9n n\u1ed5 s\u00fang b\u1eafn v\u00e0o m\u1ed9t con c\u1ecdp, m\u00e0 kh\u00f4ng \u0111\u1ee9ng xa ngo\u00e0i t\u1ea7m v\u1edbi c\u1ee7a con v\u1eadt tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3; \u00f4ng li\u1ec1n c\u1ea7u c\u1ee9u g\u1ecdi c\u00e1c b\u1ea1n \u0111\u1ed3ng h\u00e0nh \u0111\u1ebfn gi\u00fap \u0111\u1ee1. Con th\u00fa b\u1ecb th\u01b0\u01a1ng nh\u1ea3y b\u1ed5 v\u00e0o k\u1ebb t\u1ea5n c\u00f4ng n\u00f3 v\u00e0 v\u00e0 c\u1ea3 hai tham gia v\u00e0o m\u1ed9t tr\u1eadn \u0111\u00e1nh gi\u00e1p l\u00e1 c\u00e0, tr\u1eadn x\u00f4 x\u00e1t gi\u1eefa ng\u01b0\u1eddi v\u00e0 th\u00fa n\u00e0y kh\u00f4ng th\u1ec3 k\u00e9o d\u00e0i l\u00e2u. Khi nghe ti\u1ebfng s\u00fang n\u1ed5, cha Auger \u0111\u00e3 nghi ng\u1edd m\u1ed9t th\u1ea3m k\u1ecbch kh\u1ee7ng khi\u1ebfp s\u1eafp x\u1ea3y ra. Cha v\u1ed9i ch\u1ea1y l\u1ea1i, tay c\u1ea7m v\u0169 kh\u00ed, ti\u1ebfn \u0111\u1ebfn g\u1ea7n ng\u01b0\u1eddi v\u00e0 v\u1eadt \u0111ang v\u1eadt l\u1ed9n nhau ch\u1eebng v\u00e0i b\u01b0\u1edbc ch\u00e2n, v\u00e0 trong v\u00e0i ph\u00fat, cha \u0111\u00e3 b\u1eafn h\u1ea1 \u0111\u01b0\u1ee3c con th\u00fa b\u1eb1ng m\u1ed9t vi\u00ean \u0111\u1ea1n tr\u00fang ngay tim. Ng\u01b0\u1eddi th\u1ee3 s\u0103n b\u1ea5t h\u1ea1nh b\u1ecb th\u01b0\u01a1ng n\u1eb7ng; \u00edt ra anh ta c\u0169ng c\u00f2n s\u1ed1ng \u0111\u01b0\u1ee3c n\u0103m ho\u1eb7c s\u00e1u ng\u00e0y tr\u1eddi, h\u1ed3i t\u0129nh l\u1ea1i ho\u00e0n to\u00e0n v\u00e0 chu\u1ea9n b\u1ecb \u0111\u00f3n nh\u1eadn c\u00e1i ch\u1ebft sau \u0111\u00f3.<\/p>\n<p>\u00ab Tr\u01b0\u1edbc cu\u1ed1i n\u0103m 1890, h\u1ea7u nh\u01b0 t\u1ea5t c\u1ea3 c\u00e1c c\u1ed9ng \u0111o\u00e0n gi\u00e1o d\u00e2n c\u1ee7a Kh\u00e1nh \u00adHo\u00e0 \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u1ee5c h\u1ed3i trong t\u00ecnh tr\u1ea1ng khi\u1ebfn cho m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi h\u1ea7u nh\u01b0 qu\u00ean \u0111i s\u1ef1 th\u1ecbnh v\u01b0\u1ee3ng c\u1ee7a qu\u00e1 kh\u1ee9. G\u1ea7n 300 t\u00e2n t\u00f2ng \u0111\u00e3 l\u1ea5p \u0111\u1ea7y nh\u1eefng kho\u1ea3ng tr\u1ed1ng do cu\u1ed9c b\u00e1ch h\u1ea1i \u0111\u1ec3 l\u1ea1i. Nh\u1eefng l\u01b0\u01a1ng d\u00e2n c\u1ea3m th\u1ea5y c\u00e0ng ng\u00e0y c\u00e0ng b\u1ecb l\u00f4i cu\u1ed1n v\u1ec1 ph\u00eda nh\u00e0 th\u1eeba sai v\u00e0 t\u00f4n gi\u00e1o m\u00e0 \u00f4ng rao gi\u1ea3ng. \u00ab\u00a0<i>\u0110\u00f3 l\u00e0 l\u00fac,<\/i>\u00a0cha Vuillaume vi\u1ebft,\u00a0<i>m\u00e0 \u00ab\u00a0theo b\u1ea5t c\u1ee9 s\u1ef1 ti\u00ean li\u1ec7u nh\u00e2n lo\u1ea1i n\u00e0o, cha Auger s\u1ebd g\u1eb7t h\u00e1i th\u1eadt nhi\u1ec1u k\u1ebft qu\u1ea3 t\u1eeb nh\u1eefng \u201dvi\u1ec7c l\u00e0m\u201d c\u1ee7a cha<\/i>.\u201d<\/p>\n<p>\u201cT\u00ecnh tr\u1ea1ng kh\u00f4ng \u0111\u1ee7 th\u00edch \u1ee9ng \u0111\u1ed1i v\u1edbi nh\u1eefng s\u1ef1 ki\u1ec7n trong cu\u1ed9c s\u1ed1ng th\u1ef1c ti\u1ec5n, nh\u01b0 ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1eddi n\u00f3i, l\u00e0 t\u00ecnh tr\u1ea1ng t\u00e0n t\u1eadt c\u1ee7a nh\u1eefng b\u1ea3n t\u00ednh \u0111\u1ed9c \u0111o\u00e1n. Qua kh\u00eda c\u1ea1nh n\u00e0y, cha Auger tr\u00f4ng gi\u1ed1ng v\u1edbi c\u00e1c nh\u00e2n v\u1eadt v\u0129 \u0111\u1ea1i. Tuy nhi\u00ean, ch\u00ednh \u1edf n\u01a1i cha, gi\u1ed1ng nh\u01b0 n\u01a1i m\u1ed9t s\u1ed1 \u0111\u00f4ng ng\u01b0\u1eddi, t\u00ednh v\u00f4 t\u01b0 v\u00e0 s\u1ee9c l\u00f4i cu\u1ed1n c\u1ee7a l\u00f2ng nhi\u1ec7t t\u00ecnh n\u1ed5i tr\u1ed9i h\u01a1n t\u00ecnh tr\u1ea1ng kh\u00f4ng \u0111\u1ee7 kh\u1ea3 n\u0103ng c\u0103n b\u1ea3n r\u1ea5t nhi\u1ec1u. V\u1edbi m\u1ed9t th\u1ec3 l\u1ef1c d\u1ed3i d\u00e0o v\u00e0 d\u1ec5 k\u00edch \u0111\u1ed9ng, cha kh\u00f4ng bao gi\u1edd c\u1ea3m th\u1ea5y m\u1ed9t v\u00e0i t\u00ecnh tr\u1ea1ng kh\u00f3 \u1edf nho nh\u1ecf v\u00e0 tin t\u01b0\u1edfng v\u00e0o s\u1ee9c l\u1ef1c kh\u00f4ng th\u1ec3 suy ki\u1ec7t c\u1ee7a cha. V\u00ec th\u1ebf, \u0111\u00f4i khi cha x\u1eed s\u1ef1 r\u1ea5t k\u00e9m \u0111\u1ed1i v\u1edbi \u00ab\u00a0<i>socius corporel\u00a0<\/i>\u00bb c\u1ee7a cha. Cha t\u1ef1 d\u00e0nh cho m\u00ecnh nh\u1eefng tu\u1ea7n l\u1ec5 giong ru\u1ed5i ng\u01b0\u1ee3c xu\u00f4i qua nh\u1eefng \u0111\u1ed3i n\u00fai v\u00e0 thung l\u0169ng, d\u01b0\u1edbi tr\u1eddi n\u1eafng v\u00e0 tr\u1eddi m\u01b0a, ch\u1ec9 \u0103n u\u1ed1ng \u00a0hai ho\u1eb7c ba l\u1ea7n trong hai m\u01b0\u01a1i b\u1ed1n gi\u1edd, cha c\u00f2n ch\u1ee3p m\u1eaft ng\u1ee7 r\u1ea5t \u00edt v\u00e0 ng\u1ee7 \u1edf b\u1ea5t c\u1ee9 \u0111\u00e2u. Th\u1eadt ra v\u1ec1 ph\u01b0\u01a1ng di\u1ec7n sau c\u00f9ng n\u00e0y, cha t\u1ef1 m\u00ecnh \u0111\u1ec1n b\u00f9 kh\u00f4ng m\u1ea5y kh\u00f3 kh\u0103n b\u1eb1ng nh\u1eefng gi\u1ea5c ng\u1ee7 k\u00e9o d\u00e0i t\u1eeb m\u01b0\u1eddi \u0111\u1ebfn m\u01b0\u1eddi l\u0103m gi\u1edd li\u00ean t\u1ee5c; ng\u01b0\u1eddi ta n\u00f3i cha c\u00f3 th\u1ec3 \u0111i\u1ec1u khi\u1ec3n gi\u1ea5c ng\u1ee7 c\u1ee7a cha, b\u1eb1ng c\u00e1ch xua \u0111u\u1ed5i n\u00f3 ho\u1eb7c m\u1eddi g\u1ecdi n\u00f3 t\u00f9y \u00fd. T\u00ecnh tr\u1ea1ng l\u1ea1m d\u1ee5ng v\u00e0 thi\u1ebfu ch\u0103m s\u00f3c s\u1ee9c kh\u1ecfe, k\u1ebft h\u1ee3p v\u1edbi nh\u1eefng c\u01a1n m\u1ec7t m\u1ecfi th\u00f4ng th\u01b0\u1eddng c\u1ee7a c\u00f4ng t\u00e1c m\u1ee5c v\u1ee5, \u0111\u00e3 l\u00e0m x\u00f3i m\u00f2n s\u1ee9c kh\u1ecfe tr\u00e1ng ki\u1ec7n c\u1ee7a cha m\u1ed9t c\u00e1ch ng\u1ea5m ng\u1ea7m. V\u00e0o th\u00e1ng n\u0103m, cha mang v\u1ec1 t\u1eeb m\u1ed9t cu\u1ed9c vi\u1ebfng th\u0103m \u1edf L\u00e0ng-S\u00f4ng ch\u1ee9ng vi\u00eam ph\u1ebf qu\u1ea3n giai \u0111o\u1ea1n \u0111\u1ea7u, nh\u01b0ng t\u00ecnh tr\u1ea1ng ch\u1ec3nh m\u1ea3ng l\u01a1 l\u00e0 c\u1ee7a cha c\u0169ng nh\u01b0 nh\u1eefng tai n\u1ea1n kh\u00e1c \u0111\u00e3 l\u00e0m cho b\u1ec7nh tr\u1ea1ng c\u1ee7a cha d\u1ea7n d\u1ea7n n\u1eb7ng th\u00eam. Th\u00e1ng m\u01b0\u1eddi hai, cha kh\u00f4ng c\u1ea7m c\u1ef1 \u0111\u01b0\u1ee3c n\u1eefa. Theo \u00fd ki\u1ebfn c\u1ee7a b\u00e1c s\u0129, cha v\u00e0o b\u1ec7nh vi\u1ec7n Sa\u00efgon, t\u1ea1i \u0111\u00e2y ng\u01b0\u1eddi ta \u0111\u00e3 kh\u1ea9n c\u1ea5p chuy\u1ec3n cha v\u1ec1 Ph\u00e1p. \u0110\u00f3 l\u00e0 v\u00e0o \u0111\u1ea7u th\u00e1ng ba n\u0103m 1891. Tuy nhi\u00ean, kh\u00ed h\u1eadu c\u1ee7a t\u1ed5 qu\u1ed1c v\u00e0 kh\u00f4ng kh\u00ed r\u1ea5t t\u1ed1t t\u1ea1i n\u01a1i sinh qu\u00e1n c\u1ee7a cha c\u0169ng kh\u00f4ng c\u1ea3i thi\u1ec7n b\u1ec7nh t\u00ecnh c\u1ee7a cha ch\u00fat n\u00e0o. T\u1eeb l\u1ea7n ch\u1ea9n \u0111o\u00e1n \u0111\u1ea7u ti\u00ean, c\u00e1c b\u00e1c s\u0129 nh\u1eadn th\u1ea5y b\u1ec7nh lao ph\u1ed5i c\u1ee7a cha \u0111\u00e3 \u1edf v\u00e0o giai \u0111o\u1ea1n cu\u1ed1i. Ch\u1ec9 m\u1ed9t m\u00ecnh cha c\u00f3 \u1ea3o t\u01b0\u1edfng ho\u00e0n to\u00e0n v\u1ec1 s\u1ef1 nghi\u00eam tr\u1ecdng c\u1ee7a c\u0103n b\u1ec7nh. Cha ngh\u0129 \u0111\u1ebfn vi\u1ec7c ch\u1eefa kh\u1ecfi nay mai v\u00e0 hy v\u1ecdng s\u1edbm quay v\u1ec1 v\u1edbi c\u00e1c cha b\u1ea1n v\u00e0 gi\u00e1o d\u00e2n m\u00e0 cha lu\u00f4n nh\u1eafc \u0111\u1ebfn v\u1edbi bi\u1ebft bao y\u00eau th\u01b0\u01a1ng tr\u00ecu m\u1ebfn.<\/p>\n<p>\u00ab C\u00e1c b\u00e1c s\u0129 Auvergne kh\u00f4ng hi\u1ec3u g\u00ec v\u1ec1 c\u0103n b\u1ec7nh c\u1ee7a t\u00f4i, cha n\u00f3i m\u1ed9t ng\u00e0y n\u1ecd, t\u00f4i mu\u1ed1n \u0111i \u0111\u1ebfn Paris \u00ab\u00a0\u0111\u1ec3 c\u00e1c b\u00e1c s\u0129 chuy\u00ean m\u00f4n h\u1ed9i ch\u1ea9n, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi s\u1ebd ch\u1eefa l\u00e0nh cho t\u00f4i r\u1ea5t nhanh v\u00e0 gi\u00fap t\u00f4i l\u00ean \u0111\u01b0\u1eddng tr\u1edf l\u1ea1i \u00ab\u00a0c\u00f4ng cu\u1ed9c truy\u1ec1n gi\u00e1o \u00bb c\u1ee7a t\u00f4i. M\u1eb7c d\u00f9 c\u00f2n suy y\u1ebfu, ng\u01b0\u1eddi ta ph\u1ea3i \u0111\u01b0a cha \u0111\u1ebfn nh\u00e0 ga, l\u1ea5y v\u00e9 v\u00e0 \u0111\u01b0a cha l\u00ean toa t\u00e0u. Ch\u00faa Quan Ph\u00f2ng v\u00e0o l\u00fac n\u00e0y \u0111\u00e3 cho ph\u00e9p cha \u1edf trong t\u00ecnh tr\u1ea1ng suy y\u1ebfu. C\u1eadu c\u1ee7a cha, ng\u01b0\u1eddi c\u00f9ng \u0111i v\u1edbi cha, li\u1ec1n t\u1eadn d\u1ee5ng c\u01a1 h\u1ed9i n\u00e0y \u0111\u1ec3 d\u1ec5 d\u00e0ng \u0111\u01b0a cha xu\u1ed1ng t\u00e0u l\u1ea1i v\u00e0 \u0111\u01b0a cha l\u00ean gi\u01b0\u1eddng b\u1ec7nh l\u1ea1i. Cha \u0111\u00e3 ki\u1ec7t s\u1ee9c. V\u1ecb qu\u1ea3n x\u1ee9 c\u1ee7a gi\u00e1o x\u1ee9 cha ph\u1ea3i th\u1eb3ng th\u1eebng tuy\u00ean b\u1ed1 cha ch\u1ec9 c\u00f2n c\u00f3 th\u1eddi gian \u0111\u1ec3 chu\u1ea9n b\u1ecb cho c\u00e1i ch\u1ebft. B\u1ec7nh nh\u00e2n \u0111\u00e1ng y\u00eau v\u1eabn c\u00f2n gi\u1eef t\u1ea5t c\u1ea3 nh\u1eefng \u1ea3o t\u01b0\u1edfng cu\u1ed1i c\u00f9ng, nh\u01b0ng m\u1ed9t khi \u0111\u00e3 hi\u1ec3u ra s\u1ef1 vi\u1ec7c, cha \u0111\u00e0nh cam ch\u1ecbu t\u1eadn \u0111\u00e1y l\u00f2ng m\u00ecnh, cha x\u01b0ng t\u1ed9i v\u00e0 nh\u1eadn l\u1ea5y b\u00ed t\u00edch x\u1ee9c d\u1ea7u m\u1ed9t c\u00e1ch h\u1ebft s\u1ee9c s\u1ed1t s\u1eafng, vi\u1ec7c l\u00e0m c\u00f3 s\u1ee9c c\u1ea3m h\u00f3a l\u1edbn lao t\u1ea5t c\u1ea3 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 m\u1eb7t \u00a0Ng\u01b0\u1eddi ta kh\u00f4ng th\u1ec3 mang c\u1ee7a \u0103n \u0111\u00e0ng \u0111\u1ebfn cho cha, v\u00ec cha kh\u00f4ng th\u1ec3 nu\u1ed1t \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ea5t c\u1ee9 th\u1ee9 g\u00ec. Ng\u00e0y h\u00f4m sau, cha ph\u00f3 th\u00e1c linh h\u1ed3n trong tay Ch\u00faa, v\u00e0o l\u00fac b\u1ea3y gi\u1edd s\u00e1ng. \u0110\u00f3 l\u00e0 ng\u00e0y th\u1ee9 ba 4 th\u00e1ng t\u00e1m. Ng\u00e0y 5, m\u01b0\u1eddi l\u0103m linh m\u1ee5c, c\u00e1c b\u1ea1n b\u00e8 \u0111\u1ed3ng m\u00f4n x\u01b0a kia c\u1ee7a cha, \u0111\u01b0a thi h\u00e0i cha v\u1ec1 ph\u1ea7n m\u1ed9 c\u1ee7a gia \u0111\u00ecnh trong ngh\u0129a trang c\u1ee7a th\u00e0nh ph\u1ed1 nh\u1ecf Billom, n\u01a1i m\u00e0 cha ch\u1ec9 m\u1edbi ch\u00e0o \u0111\u1eddi t\u1eeb 37 n\u0103m v\u1ec1 tr\u01b0\u1edbc.<\/p>\n<p>\u00ab Ch\u1eebng m\u1ed9t th\u00e1ng sau khi tin t\u1ee9c v\u1ec1 vi\u1ec7c t\u1eeb tr\u1ea7n c\u1ee7a cha \u0111\u1ebfn gi\u00e1o ph\u1eadn \u0110\u00f4ng \u0110\u00e0ng Trong, c\u00e1c cha Villaume, Garnier v\u00e0 Dauguet c\u1eed h\u00e0nh t\u1ea1i H\u00e0 D\u1eeba, n\u01a1i \u1edf th\u01b0\u1eddng xuy\u00ean c\u1ee7a cha Auger, m\u1ed9t th\u00e1nh l\u1ec5 tr\u1ecdng th\u1ec3 c\u1ea7u nguy\u1ec7n cho linh h\u1ed3n cha. To\u00e0n b\u1ed9 nh\u00e2n s\u1ef1 h\u00e0nh ch\u00ednh Ph\u00e1p, \u0111\u1ee9ng \u0111\u1ea7u l\u00e0 \u00f4ng c\u00f4ng s\u1ee9, c\u00e1c quan l\u1ea1i An-nam c\u1ee7a t\u1ec9nh, t\u1ea5t c\u1ea3 c\u00e1c gi\u00e1o d\u00e2n xung quanh v\u00e0 m\u1ed9t \u0111\u00e1m r\u1ea5t \u0111\u00f4ng nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi ngo\u1ea1i gi\u00e1o \u0111\u1ec1u \u0111\u1ebfn tham d\u1ef1 v\u1edbi l\u00f2ng k\u00ednh tr\u1ecdng v\u00e0 tr\u00ecu m\u1ebfn. M\u1ed7i ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1u c\u1ed1 g\u1eafng bi\u1ec3u l\u1ed9 d\u1ea5u ch\u1ec9 bi\u1ebft \u01a1n v\u00e0 k\u1ef7 ni\u1ec7m tr\u00ecu m\u1ebfn \u0111\u1ed1i v\u1edbi m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi Ph\u00e1p, m\u1ed9t v\u1ecb th\u1eeba sai, con ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 bi\u1ebft chi\u1ebfm \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1ef1 k\u00ednh tr\u1ecdng v\u00e0 thi\u1ec7n c\u1ea3m c\u1ee7a m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi b\u1eb1ng c\u00e1ch hy sinh t\u1eadn t\u1ee5y cho m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi. \u00bb<\/p>\n<p><i>Ngu\u1ed3n: Mepasie<\/i><\/p>\n<p><i>Chuy\u1ec3n ng\u1eef: Nguy\u1ec5n Kim Ng\u00e2n<\/i><\/p>\n<p><i>(H\u00e0 D\u1eeba, L\u1ec5 Th\u00e1nh T\u00e2m Ch\u00faa Gi\u00ea-su 2014)<\/i><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Marie- Joseph-Francisque AUGER (C\u1ed1\u00a0\u0110o\u00e0i) (1854-1891) Nh\u00e2n ng\u00e0y l\u1ec5 b\u1ed5n m\u1ea1ng c\u1ee7a gi\u00e1o x\u1ee9 H\u00e0 D\u1eeba, l\u1ec5 Th\u00e1nh T\u00e2m Ch\u00faa Gi\u00ea-su (27\/6), m\u1eddi anh em \u0111\u1ecdc ti\u1ec3u s\u1eed c\u1ee7a cha\u00a0 Auger, cha qu\u1ea3n x\u1ee9 H\u00e0 D\u1eeba (1878-1889). Cha l\u00e0 linh m\u1ee5c qu\u1ea3n x\u1ee9 trong th\u1eddi k\u1ef3 V\u0103n Th\u00e2n b\u00e1ch h\u1ea1i \u0111\u1ea1o C\u00f4ng gi\u00e1o n\u0103m 1885. S\u1ef1 &#8230; <a title=\"Marie- Joseph-Francisque AUGER &#8211; C\u1ed1 \u0110o\u00e0i (Kim Ng\u00e2n sb59)\" class=\"read-more\" href=\"http:\/\/saobiennhatrang.net\/?p=3469\" aria-label=\"More on Marie- Joseph-Francisque AUGER &#8211; C\u1ed1 \u0110o\u00e0i (Kim Ng\u00e2n sb59)\">Read more<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[71],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/saobiennhatrang.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3469"}],"collection":[{"href":"http:\/\/saobiennhatrang.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/saobiennhatrang.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/saobiennhatrang.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/saobiennhatrang.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=3469"}],"version-history":[{"count":1,"href":"http:\/\/saobiennhatrang.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3469\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3470,"href":"http:\/\/saobiennhatrang.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3469\/revisions\/3470"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/saobiennhatrang.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=3469"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/saobiennhatrang.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=3469"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/saobiennhatrang.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=3469"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}